«رابعه مدنی» بازیگر توانای نقش مادربزرگ مجموعه «وضعیت سفید»، در حال حاضر مشغول بازی در فیلم «شیر تو شیر» ابراهیم فروزش است و فیلم «بوسیدن روی ماه» ساخته همایون اسعدیان را نیز در نوبت اکران دارد.
«مدنی» معتقد است هر نقشی را که به وی سپرده می‌شود، به بهترین شکل ممکن ایفا می‌کند و در قالب آن فرو می‌رود. به دلیل بازی خوب این هنرمند در مجموعه «وضعیت سفید»، هنگامی‌که در زادگاهش به سر می‌برد، با او گفت و گویی انجام دادیم که در ادامه می‌خوانید.

شما یکی از پدیده‌های بازیگری هستید که به واسطه پسرتان «امیر شهاب رضویان» پا به این حرفه گذاشتید؛ آیا به هنر بازیگری علاقه مند بودید؟
خیلی از لطف شما سپاس گزارم. خیلی‌ها در زمینه بازیگری آموزش دیده و سپس وارد این حرفه شده اند. اما من به واسطه علاقه ام به بازیگری و بدون گذراندن هیچ گونه دوره ای به واسطه پسرم «امیرشهاب رضویان» وارد حرفه بازیگری شدم. پسرم روزی به من گفت، فقط در یک پلان در فیلمش بازی کنم و من هم پذیرفتم و بعد از گذشت 3 دهه همچنان آن یک پلان تمام نشده است (خنده). از سال 1359 زمانی که پسرم وارد حرفه کارگردانی شد من در بسیاری از فیلم‌های کوتاه او و دیگر دوستانش بازی کردم. در 4 فیلم سینمایی که پسرم ساخته است نقش داشته ام و در حال حاضر در فیلم «شیر تو شیر» به کارگردانی «ابراهیم فروزش» مشغول بازی هستم و فیلم«بوسیدن روی ماه» همایون اسعدیان را هم در نوبت اکران دارم.
بازیگری، حرفه ای شاد است و من برای گذراندن وقت و تامین نیاز روانی ام وارد این حرفه شدم.

قبل از حرفه بازیگری مشغول به چه کاری بودید؟
من مربی کودک در مقطع پیش دبستانی بودم و در رشته مربی گری تحصیل کرده ام و اکنون بازنشسته آموزش و پرورش هستم.

چه طور شد که بازیگر مجموعه «وضعیت سفید» شدید؟
«حمید نعمت ا...» بازی ام را در مجموعه«شمس العماره» دیده و از آن خوشش آمده بود بنابراین پیشنهاد بازی در این مجموعه را به من داد. البته ابتدا به دلیل طولانی بودن پروژه و مسیر لوکیشن، آن را نپذیرفتم اما به اصرار این کارگردان، بازیگر نقش مادربزرگ مجموعه «وضعیت سفید» شدم و شکر خدا از شرایط کار بسیار راضی هستم.

فرو رفتن در نقش 
با توجه به این که مجموعه «وضعیت سفید» در دهه 60 اتفاق می‌افتد، به عنوان فردی که در آن مقطع جوان بودید و آن فضا را لمس کرده اید و آشنایی کاملی با آن دارید بازی در این نقش چه قدر برایتان حس نوستالژی داشت و در رسیدن به نقش کمکتان کرد؟
سعی می‌کنم هر نقشی راکه به من سپرده می‌شود به بهترین شکل ممکن ایفا کنم و در قالب آن فرو می‌روم و اغلب شبیه به دریافتی که از نقش دارم، بازی می‌کنم. «حمید نعمت ا... » همیشه به من می‌گفت که شما گویی خودتان هستید و هیچ گونه اغراقی در کارتان نیست. بازیگرانی که بخواهند نقش مادربزرگ را بازی کنند زیاد داریم، اما نعمت ا... معتقد بود که من خیلی واقعی و بدون اغراق بازی می‌کنم. البته او نسبت به من لطف دارد. بازی در آن فضا خیلی برایم خاطره انگیز و جذاب بود و من در آن فضا، یعنی زمانی که مردم کشورم در جنگ تحمیلی به سر می‌بردند، قرار گرفتم.

هیچ وقت هنر پیشه نبودم
وقتی که نقش مادربزرگ به شما پیشنهاد داده شد چه ویژگی این شخصیت برایتان جذاب بود؟
من 30 سال مربی کودک بودم و خیلی تجربه‌ها در مدت خدمتم به آموزش و پرورش، آموختم و موفقیتم در حرفه مقدس معلمی‌باعث شد که بتوانم نقش مادربزرگ را به خوبی ایفا کنم. معتقدم که یک معلم باید در حرفه خود موفق باشد. من سر کار و صحنه هیچ وقت هنرپیشه نبودم و نقش بازی نکردم.

مادربزرگ خانواده گلکار، زنی سنتی و پای بند به آداب و رسوم است. همین مسئله در طراحی صحنه، نگهداری از حیوانات اهلی در باغ و تهیه خشکبار برای فرزندان به چشم می‌آید. او را چگونه شخصیتی دیدید؟
مادر همیشه تلاش می‌کند تا کانون خانواده حفظ شود ولی با این وجود، بچه‌ها مدام با یکدیگر جنگ و دعوا دارند. مادر بزرگ «وضعیت سفید» زنی فداکار است و جوانی خودش را پای بچه‌ها گذاشته و باغی را خریداری کرده است تا بچه‌ها دورش جمع شوند. در این مجموعه، برخی دیالوگ‌ها را خودم اضافه می‌کردم و در فیلم «تابستان عزیز» هم بیشتر دیالوگ‌ها را از خودم می‌گفتم. کلمه مادر همیشه برایم مقدس است. مادر یعنی تمام زندگی، عشق و همه چیز. همیشه علاقه دارم از وجودم بگذرم تا خواسته بچه‌ها برآورده شود. در حرفه بازیگری هیچ موقع به جنبه مادی آن نمی‌نگرم بلکه برای دل خودم بازی می‌کنم.

جمله «طفل دیوانه من» از کجا آمده است؛ آیا در فیلم نامه بود یا این که خودتان به عنوان بازیگر این نقش آن را اضافه کردید؟
مگر آدم عاقل این کارها را انجام می‌دهد! کدام آدم عاقلی لباسش را گرو می‌گذارد و آنتن خریداری می‌کند؟ پشت صحنه گوش امیر را می‌کشیدم! امیر با توجه به شرایط سنی اش کم تجربه است، بهروز و دیگر بچه‌هایم هر کدام ویژگی‌های شخصیتی مختص خود را داشتند. جمله «طفل دیوانه من» در فیلم نامه بود و من هم با لهجه همدانی آن را بیان کردم که به نظر بیننده شیرین می‌آید. این نکته را هم بگویم که حفظ کردن دیالوگ‌ها برایم مشکل نبود چون دیالوگ‌ها را برای خودم قسمت به قسمت می‌کنم و فقط یک مرتبه می‌خوانم و حفظ می‌شوم. اگر بیشتر از یک بار بخوانم قاطی می‌کنم. بعضی اوقات که از بداهه استفاده می‌کردم، کارگردان به من می‌گفت: گویی شما مادر خودم هستید و با شنیدن صدایتان، یاد مادرم می‌افتم.

دندان‌هایم از سرما به هم می‌خورد!
فیلم برداری مجموعه «وضعیت سفید» حدود 2 سال طول کشید و بازیگران هر فصل را دوبار دیدند. از شرایط بازی در سرما و گرما بگویید؛ اذیت نشدید؟
انسان در شرایط سخت هم می‌تواند به خوبی ایفای نقش کند. شکر خدا اعضای گروه طی این مدت با یکدیگر صمیمی‌ شده بودند و اکنون که بازتاب خوب مجموعه را می‌بینم، سختی کار را فراموش می‌کنم. لوکیشن آشپزخانه مجموعه از دیوارها گرفته تا سقف همه با شیشه ساخته شده بود و باور کنید هنگام فیلم برداری، از سرما دندان‌هایم به هم می‌خورد اما به دلیل علاقه ام شرایط سخت جوی را به جان می‌خریدم. همه بازیگران به دلیل صمیمی‌بودن، من را مادر خود می‌دانستند. من برای همه آن‌ها مادر بودم نه بازیگر و رابطه ام با همه عوامل خوب بود.

شیوه و نوع بازی گرفتن «حمید نعمت ا...» از بازیگران چگونه بود و چه طور مقابل دوربین هدایت تان می‌کرد؟
از همکاری با این کارگردان حساس، بسیار لذت بردم. او روح لطیفی دارد. «همایون اسعدیان» و «حمید نعمت ا...» جزو کارگردانان استثنایی و حساس هستند و آن چه در نوع کارگردانی این دو دیدم در دیگر کارگردان‌ها کمتر وجود دارد. آن‌ها از هر چیزی به راحتی نمی‌گذرند.

مجموعه «وضعیت سفید» اثری پربازیگر است. هم بازی شدن با بازیگرانی همچون «ابوالفضل پورعرب» و «افسانه بایگان» (ستاره‌های دهه 60) و بازیگران جوان مجموعه همچون برادران غزالی (عباس و امیر) چه طور بود؟
همه بازیگران خیلی خوب بودند و تعامل خوبی در کار با هم داشتیم. «ابوالفضل پورعرب» می‌گفت: من شما را مادر خودم می‌دانم و «افسانه بایگان» هم می‌گفت: من خیلی با شما راحت هستم. همه عوامل مجموعه بچه‌هایم هستند و هر کدام عاطفه و لطفی نسبت به من داشتند. امیر پسر خوبی بود و با بچه بازی‌هایش شیرین کاری می‌کرد. عباس هم پسر خیلی خوبی است.

هر قسمت مجموعه پیامی ‌دارد
این مجموعه علاوه بر به تصویر کشیدن فضای دهه 60 و دوران موشک باران، به بحث تحکیم خانواده توجه دارد که مهم ترین پیام آن به مخاطب است.
هر قسمت از مجموعه پیامی‌ با خود به همراه دارد، اعتیاد، جنگ و جدال، زن ذلیل بودن، غرور و تکبر، خودخواهی، زیاده خواهی، محبت، دوست داشتن از جمله محورهایی است که این مجموعه به آن می‌پردازد. شاهد بودید که همایون برای کسب پول چه اقدام‌هایی انجام می‌داد. تمام بازیگران مجموعه در اوج هنرنمایی بودند و خیلی خوب نقش آفرینی کردند. مادربزرگ قصه، می‌خواهد بچه‌هایش دور هم جمع شوند. او به آداب و رسوم اهمیت می‌دهد و شب عید برای آن‌ها سبزی پلو با ماهی می‌پزد تا همه را دور هم جمع کند تا این سنت قدیمی‌حفظ شود.

نظر بینندگان درباره بازی شما چیست؟
من اهل همدان هستم و در این جا زندگی می‌کنم و مردم در کوچه و بازار بسیار مرا مورد لطف و محبت خود قرار می‌دهند که شرمنده می‌شوم . از آن‌ها بسیار سپاس گزارم. چندی پیش مادری جلویم را گرفت و گفت: خانم مدنی شما 12 سال پیش مربی پسرم بودید و با این که او اکنون بزرگ شده است وقتی مجموعه «وضعیت سفید» پخش می‌شود با دیدن شما بسیار هیجان زده و خوشحال می‌شود. من در این مجموعه با لهجه همدانی حرف زدم که این لهجه یکی از کتابی ترین گویش‌های زبان فارسی است. لهجه همدانی خیلی شیرین است.

سخن پایانی مادربزرگ شیرین زبان مجموعه «وضعیت سفید» برای خوانندگان ما.
مجموعه «وضعیت سفید» بهترین اثر در کارنامه بازیگری ام است. امیدوارم عوامل این گروه و همه کارگردانان و هم وطنان موفق باشند.