
در این عکس کروموزم کوچک و تحلیل رفته Yدر برابر کروموزم زنانه Xبه خوبی دیده میشود
سلولهای انسان دارای ۲۳جفت کروموزوم است و هنگام تشکیل نطفه، 23 جفت کروموزم اسپرم مرد با 23 جفت کروموزم تخمک زن ترکیب می شود و منجر به تشکیل توده اولیه جنین که 46 کروموزمی است می شود. جفت بیست و سوم کروموزم مرد که به کروموزم جنسی نیز مشهور است دارای یک جفت کروموزمX و یک جفت کروموزمY است و کروموزم بیست و سوم زن دارای دو جفت کروموزمX است. اگر هنگام عمل لقاح جنین، منجر به تشکیل جفت بیست و سوم دوX شود، جنسیت جنین، دختر و در غیر این صورت و تشکیل جفتX وY ، جنین پسر خواهد بود.
نکته ای که حائز اهمیت است تضعیف شدن کروموزم جنسی مردانه و کوتاه قد شدن آن در برابر کروموزم جنسی زنانهX است و ادامه این روند جنس مرد را حدود پنج هزار نسل بعد منقرض خواهد کرد.
کروموزمY که تنها در جنس نر وجود دارد، در دروه تکامل خود در طی میلیون ها سال تعداد بی شماری جهش را تحمل کرده است و سرشار از موادDNA است که هیچ ژنی را نمی سازند و بسیاری از پروتئینها را رمزگذاری نمی کنند. به همین دلیل در بین زیست شناسان ایده ای گسترده شده است که نشان می دهد کروموزمY می تواند به عنوان کروموزمی معرفی شود که وارد یک نوع فرایند تحلیل رفتگی و فاسد شدگی شده است. این مسئله بدان معنی است که کروموزمY با فقدان ترکیب دوباره و ناتوانی در فرایند تبادل اجزایDNA میان کروموزمهای همسانی که اجازه ایجاد یک ترکیب ژنتیکی جدید را می دهند، مواجه است.
درون كروموزوم ایگرگ ژنى جاى دارد موسوم به «اس.آر.آى» كه جنس مذكر را به وجود مى آورد. این سیستم تعیین جنسیت در تمامى پستانداران و بسیارى از جانداران دیگر نظیر ماهى ها، خزندگان، حشرات و حتى گیاهان وجود دارد. دانشمندان پیش بینى مى كنند كه به مرور زمان این ژن در مردان از بین خواهد رفت و دیگر هیچ فرزند پسرى متولد نخواهد شد.